Oorlog op je 16e

Albina-Mali-Hocevar

Bij het uitbreken van de oorlog ging de 16-jarige Sloveense Albina-Mali-Hocevar bij het verzet, of ‘de partizanen’ zoals dat in Oost-Europa wordt genoemd. Op 17-jarige leeftijd raakte ze in de strijd twee keer gewond, op haar 18e heel serieus in haar gezicht. Ze bleef bij de partizanen en vocht nog twee jaar door, tot het eind van de oorlog. Ze overleed in 1975 en werd tussentijds herhaaldelijk onderscheiden voor dapperheid.

Deel dit:

De survival-vakantie die iets anders uitpakte

Thumbnail afbeelding 1750

Eind april 1986 kampeerde ik met vrienden in tenten in de bossen tussen Kiev en Kharkov op 250 kilometer van Tsjernobyl. We waren met begeleiding op survivalvakantie en ik was 13 jaar. Het regende in de dichte bossen en de nachtegalen zongen hun mooiste lied. De explosie in de kerncentrale ging volledig aan ons voorbij en het is aan de richting van de wind te danken dat ik er vandaag de dag nog ben.

Deel dit:

Je kunt ook een DVD opzetten

Afbeelding voor

Wat een lieverd is die Hugo de Jonge toch. Toen hem vandaag gevraagd werd naar de prijsverhogende werking van een toegangstest (Euro 7,50) op een theaterbezoek legde hij uit hoe zijn wereld in elkaar zit: “je hóéft niet naar het theater, je kunt ook een dvd opzetten.”

Dan kun je hem natuurlijk wel gelijk een lul met vingers noemen, maar hij heeft wel een punt. Theater hoeft natuurlijk niet en bovendien geldt die prijsverhoging ook voor dat biertje, de sportschool en die bioscoop. 

Ik weet niet welke DVD jullie op gaan zetten, maar ik kies voor de Cross of Iron, waarin Stransky een prima Hugo de Jonge speelt. De onervaren, maar roemzuchtige Stransky wordt meesterlijk neergezet door Maximilian Schell, die in tegenstelling tot Hugo de Jonge wel beschikt over talent, empathisch vermogen en een geweten.

Deel dit:

Voor de zwakken onder mijn naasten gaf ik mijn krachten, ten slotte ook het leven zelf. Meer dan dat heb ik niet. 

Thumbnail afbeelding 1740
Henk Sneevliet

Na de tweede wereldoorlog zat iedereen in het verzet en lagen lintjes en bedankbrieven van Prins Bernhard als bevelhebber van de binnenlandse strijdkrachten voor het oprapen. Die waardering was er niet voor de communisten en de marxisten, de echte harde kern van het gewapende verzet, want zij waren of dood of werden vanwege het uitbreken van de Koude Oorlog als gekkies verguisd. 

Het zijn ook de communisten die de enige openbare demonstratie in heel Europa tegen de Jodenvervolging door de nazi’s organiseerden: de februaristaking van 1941 in Amsterdam. Na de oorlog werd deze staking uitgebreid herdacht, maar werd de rol van radicaal links als aanjager en organisator initieel genegeerd en later gemarginaliseerd. 

Op de foto zien we Henk Sneevliet, ex-gemeenteraadslid van Zwolle voor de voorloper van de PvdA (1907) en binnen die partij bekend als een orthodox marxist. Henk Sneevliet hielp in de jaren ’20 in China Mao Zedong met de oprichting van de Chinese Communistische Partij. 

Eind jaren ’20 kwam hij terug naar Nederland. In de machtsstrijd in de Soviet Unie koos hij in 1927 de kant van Trotski, dus tegen Stalin.

In 1933 kwam hij in de Tweede Kamer namens de door hem opgerichte RSP. Tussen de beroepspolitici kwam de actievoerder snel in een isolement terecht. Hij verliet de Kamer in 1937 en werd gemeenteraadslid van Amsterdam. 

In 1940 dook Sneevliet bij de Duitse inval op 10 mei onder. Vanuit zijn onderduikadres werd hij actief in het verzet en schreef hij ondermeer opruiende publicaties onder het pseudoniem Baanbreker. Samen met zijn vrouw werd hij op 6 maart 1942 door de nazi’s gearresteerd. 

Samen met zeven kameraden werd hij ter dood veroordeeld. In zijn afscheidsbrief schreef hij: “Voor de zwakken onder mijn naasten gaf ik mijn krachten, ten slotte ook het leven zelf. Meer dan dat heb ik niet.” 

Henk Sneevliet werd met zijn kameraden op 13 april 1942 geëxecuteerd bij Kamp Amersfoort, op de plek van De Stenen Man. Tijdens het voltrekken van het vonnis zongen ze De Internationale.

Deel dit:

De straatartiest

Afbeelding voor

De Koude Oorlog maakte ik mee aan de andere kant van het IJzeren Gordijn, want ik werd geboren in Kharkov in de toenmalige USSR. Kharkov ligt nu in Oekraïne, niet ver van de gebieden waar al jaren die burgeroorlog woedt. In de jaren ’80 was ik vaak met mijn gitaar en mijn vrienden op straat te vinden en verdiende ik een deel van mijn inkomen met het zingen van traditionele volksliederen en protestsongs.

Deel dit: