november 2022

Eerder vertelde ik over de authentieke koffer die ik gebruik in ‘Zij zagen Oorlog’. Die was van de broer van mijn oma aan wie ik de voorstelling heb opgedragen. En de bril. Nu wil ik het hebben over de trommel uit de voorstelling. Ik heb er twee, beide zijn origineel uit de jaren ’40.

Op 30 November 1939 viel Rusland Finland binnen. Ze leden gruwelijke verliezen, maar wisten toch de met rood-gemarkeerde gebieden af te pakken. Karelië noemen we ook wel ‘Fins Rusland’ en daar bracht ik een groot deel van mijn jeugd door, want toen pendelde ik tussen mijn moeder in Charkiv en mijn vader in Sint-Petersburg.

Toen ik net in Nederland woonde vielen die letters me op. Van chocolade, banket en suikerwerk. Nederlanders vinden het heel gewoon, maar het valt ontzettend op als je hier niet geboren bent. Ook een traditie heeft een startpunt, in dit geval zelfs educatief.

9 November is de geboortedag van de Nederlandse schrijver en journalist K. Norel. Hij is bekend van zijn boeken over de tweede wereldoorlog, zoals het beroemde Engelandvaarders. Klaas Norel is voor mij één van Nederlands beste schrijvers en ik vind dat hij ondergewaardeerd wordt.

De laatste tien minuten voor het optreden sta ik eenzaam achter de coulissen in het donker. Even voel ik me even een schoolkind dat weg wil lopen voor het begin van een tentamen.