In 1928 bezochten 700 genodigden de opening van de nieuwe Synagoge in Enschede, nog altijd de mooiste van West-Europa. In 1945 was bijna de helft van hen vermoord om wie ze waren, niet om hun daden.
In de Synagoge vind je ter herinnering een foto bij hun zitplaats. Als je van achteren naar voren kijkt, dan spreekt het aantal kaartjes boekdelen. Hele rijen mensen zijn vermoord, want volgens de nazi-rassenleer was hun lot onvermijdelijk. In dat magnifieke gebouw greep de sobere presentatie me aan.
Zitplaats 273 is voor eeuwig van de Tukker Nathan Cohen. Een paardenslager, geboren in Enschede in 1893. En vermoord in 1941 in het Oostenrijkse Mauthausen. Hij is van de stam van Levi, net als ik.