Die eerste keer in een grote stad buiten de USSR herinner ik me als de dag van gisteren. Als een Alice in Wonderland viel ik van de ene in de andere verbazing. Alles dat in dat nieuwe land als vanzelfsprekend ervaren werd, was voor mij bijzonder.
Bevrijding
In de Sovjet-Unie was eten noodzaak, iets dat je vaak solo tussendoor deed, maar in die mooie stad waar ik als vluchteling terechtkwam was het een avontuur dat je met elkaar beleefde. De lokale keuken met al die salades en de gegrilde vis was fantastisch. Net als de sfeer. En dan had je er supermarkten met ingrediënten uit talloze andere culturen, zoals Grieks, Ethiopisch, Japans, Marokkaans, Italiaans, Frans en noem maar op. Ik keek mijn ogen uit, en rook en proefde de grote wijde wereld. Het was bevrijdend, alsof er in Israël een sluier van mijn hoofd werd getrokken.
Vrijdag
Echte vrijheid vond ik in het brede aanbod in de media, theaters, kranten, tijdschriften en boeken. De boodschap werd niet centraal bepaald door één eigenaar en ik kon alles tot me nemen. Ik zag en las dingen waar ik niet op voorhand enthousiast over was, maar die me wel vormden.
Weg met die comfortzone
Nog altijd lees en kijk ik veel buiten mijn comfort-zone. En dat is best veel werk, want het betekent dat je moet zien te ontsnappen aan de vele feeds op op social media, inclusief de apps van kranten en omroepen. Hun algoritmen zijn gericht op dwangvoeding. Ze proberen je in een silo te vangen en houden die silo zo klein mogelijk, want dan ben je voor een adverteerder het meeste waard. Regelmatig heb ik hier ook gesprekken met vakgenoten over en probeer ik ze er subtiel op te wijzen vooral ook buiten hun bubbel te lezen. Vrijheid is niet vanzelfsprekend, het komt met de verplichting er goed voor te zorgen en dat begint bij jezelf, door uit die bubbel te stappen en actief te gaan lezen.