Op de Nederlandse radio hoorde ik een item over de Amerikaanse schietpartij in Minneapolis, waarbij de ICE Agent Jonathan Ross met drie kogels een einde maakte aan het leven van Renee Good. De Nederlandse radio-journalist noemde de Amerikaanse ICE (Immigratie en Doune) agent een Sovjet-stijl militant die opereert namens het “bijna dictatoriale” Amerika. Ja, de spelregels in Amerika zijn anders dan in Europa, maar het is geen USSR.
Als individu geen keuze onder een dictator
De journalist heeft geen idee van wat een dictatuur inhoudt, of hoe het er in de Sovjet-Unie aan toeging of van hoe bepalend een dictatuur is. In onze keukenlade in de USSR lag metalen bestek waarin de prijs was geslagen. Centraal was bepaald dat onze vork 60 kopeke kostte. De rode overheid bepaalde ook wat je mocht lezen, wat er in de krant stond, en wat de radio en TV uitzonden. Bij het behalen van je schooldiploma was door een comité al vastgesteld waar je in die hele grote Sovjet-Unie gedurende drie jaar ging werken en wat je daar zou verdienen. Als individu had je geen keuze, maar hooguit een goede kennis waarmee je een stukje van het systeem kon omzeilen. En dan moest je niet gepakt worden, want respressie was spijkerhard. Van boetes tot ontslag, en zelfs gevangenisstraf. En natuurlijk kreeg je de gevreesde aantekening in je werkboek, een soort persoonlijk dossier van ‘verdiensten’. Op basis van die status in dat werkboek mocht je naar hartelust worden gediscrimineerd door wie dan ook.
Moed nodig om je als individu tegen het collectief te keren
Als ik de beelden uit de VS terugkijk, dan is er voor de schietpartij sprake van een (gepolariseerde) dialoog tussen mevrouw Good en agent Ross (en collega’s). Mevrouw Good schreeuwt tegen de politie en lijkt de agent zelfs uit te schelden. Nou, dat was in de USSR geen optie hoor, want op het moment dat je als burger aanstalten maakte om iets terug te zeggen, dan had je de wapenstok al onder je kin (of erger). Als je tegen de instructie in naar je auto wees dan had je al 6 kogels in je rug, laat staan dat je aan het stuur kon draaien. In de Sovjet-Unie vermeed je elk conflicht met politie en militie. Kwam je ze op straat tegen, dan stak je over. Was er ergens een controle, dan nam je een andere route naar huis. Je zocht ze nog niet op om de weg te vragen. De journalist heeft geen idee hoeveel risico je in een dictatuur loopt wanneer je met ‘het apparaat’ te maken hebt en hoeveel moed er nodig is om je als individu tegen het collectief te keren.
Gemiddelde journalist is naïef
Misschien is dat gebrek aan kennis de reden dat de opstand in Iran zo weinig aandacht krijgt. Daar is voor de 6e keer in een paar jaar een opstand van het volk tegen de zittende macht. Ze eisen vrijheid om zelf te bepalen wat ze aan willen trekken. En ze willen gelijkwaardigheid tussen mannen en vrouwen. Ze willen niet langer gebonden zijn aan een relieuze raad van ‘Hoeders’ die bepaalt wat iemand wel of niet mag lezen, dragen of doen. Ze willen niet langer voorgeschreven krjigen wat ze leuk moeten vinden en wat ze moeten haten. Net als in Wit-Rusland trekken vrouwen de kar bij deze opstand. De Islamitische Klerken slaan hard terug. De republikeinse politie schiet met scherp en zet zwaar materieel in. En in steden waar de politie de kant van de opstandelingen gekozen heeft, worden huurlingen van Hezbollah ingezet om de opstand met heel veel geweld neer te slaan. Volgens rapporten uit Engeland vielen er in één week meer dan 15.000 doden. Waar West-Europa besloten heeft weg te kijken, trekt het bloed uit de lijken rode lijnen in het zand.